با تأکید بر طراحی مرحله‌ای و داده‌محور سامانه اطلاعات مکانی املاک و موقوفات دانشگاه تهران
گزارش جلسه مشترک مسئولان اداره‌کل املاک و موقوفات و رئیس دانشکده جغرافیا دانشگاه تهران
این نشست با هدف بهره‌گیری از ظرفیت‌های علمی و تخصصی دانشکده جغرافیا، بررسی الزامات و پیش‌نیازهای فنی و مدیریتی سامانه GIS و دستیابی به چارچوبی روشن برای طراحی و استقرار این سامانه برگزار شد.
در این نشست، ضمن تشریح ضرورت ایجاد سامانه اطلاعات مکانی املاک و موقوفات، ابعاد مختلف موضوع از منظر مدیریتی، اطلاعاتی، فنی و اجرایی مورد بحث و تبادل نظر قرار گرفت.
دکتر جلوخانی با تأکید بر اهمیت رویکرد تخصصی در طراحی و پیاده‌سازی سامانه‌های اطلاعات مکانی، بر ضرورت تعریف دقیق فرآیندها، اهداف، نیازهای اطلاعاتی و خروجی‌های مدیریتی مورد انتظار پیش از انتخاب ابزار و سامانه تأکید کرد.
وی همچنین ضرورت پرهیز از ورود پراکنده و غیرتخصصی به حوزه GIS را مورد توجه قرار داد و بر این نکته تأکید کرد که سامانه اطلاعات مکانی زمانی می‌تواند اثربخش باشد که بر مبنای یک نیاز واقعی مدیریتی و با شناخت دقیق فرآیندهای سازمانی طراحی شود.
بر این اساس، در جلسه بر ضرورت حرکت از «سامانه‌محوری» به سمت «مسئله‌محوری و نیازمحوری» تأکید شد؛ به این معنا که ابتدا باید مشخص شود دانشگاه در مدیریت املاک و موقوفات با چه مسائل و نیازهایی مواجه است و سامانه GIS چگونه می‌تواند به حل این مسائل و ارتقای کیفیت تصمیم‌گیری کمک کند.
یکی از مهم‌ترین نتایج این نشست، شکل‌گیری رویکردی مرحله‌ای برای اجرای طرح بود؛ رویکردی که می‌توان آن را در اصل «بزرگ فکر کردن و کوچک اجرا کردن» خلاصه کرد.
بر اساس این رویکرد، چشم‌انداز نهایی، ایجاد یک نظام یکپارچه و داده‌محور برای مدیریت املاک و موقوفات و دستیابی به داشبوردهای مدیریتی مکان‌محور و ابزارهای تحلیلی است؛ اما اجرای آن باید به‌صورت تدریجی، قابل کنترل، مسئله‌محور و مبتنی بر اولویت‌های واقعی دانشگاه انجام شود.
در این چارچوب، اداره‌کل املاک و موقوفات پس از جلسه، نسبت به تدوین برنامه جامع اجرایی اداره‌کل املاک و موقوفات دانشگاه تهران با رویکرد داده‌محور و GISمحور اقدام کرد.
برنامه اجرایی تدوین‌شده، افق زمانی ۱۴۰۴ تا ۱۴۰۷ را دربر می‌گیرد و ساماندهی اطلاعات و اسناد، شفاف‌سازی قراردادها، کاهش خطاهای انسانی و محاسباتی، کاهش بروکراسی اداری و ارتقای شفافیت و وضوح اطلاعات را از جمله اهداف اصلی خود قرار داده است.
همچنین در تدوین این برنامه، دو محور مهم مورد توجه قرار گرفته است:
- هزینه طراحی و استقرار محصول و سامانه؛
- هزینه نقشه‌برداری و تهیه داده‌های پایه مکانی املاک و موقوفات.
بر این اساس، تأکید شد که موفقیت سامانه GIS صرفاً به انتخاب یک نرم‌افزار یا محصول مناسب وابسته نیست، بلکه کیفیت و جامعیت داده‌های پایه مکانی و ملکی، از ارکان اساسی موفقیت و اثربخشی سامانه خواهد بود.
در ادامه جلسه، مجموعه‌ای از اقدامات اجرایی برای پیشبرد طرح مورد توافق قرار گرفت که مهم‌ترین آنها عبارت‌اند از:
۱. تدوین برنامه جامع اجرایی اداره‌کل املاک و موقوفات با رویکرد داده‌محور و GISمحور با هدف تعیین مسیر مرحله‌ای و اولویت‌های اجرایی طرح؛
۲. مذاکره با چند شرکت معتبر و تخصصی برای ارائه نسخه نمایشی (Demo) سامانه‌های اطلاعات مکانی و بررسی قابلیت‌ها، امکانات و تناسب آنها با نیازهای دانشگاه؛
۳. تشکیل کارگروه تخصصی و مشورتی GIS تحت نظر اداره‌کل املاک و موقوفات، با هدف بهره‌گیری از ظرفیت‌های علمی و تخصصی دانشگاه و بررسی، تحلیل و ارائه راهکارهای تخصصی؛
۴. برگزاری منظم جلسات کارگروه تخصصی به منظور بررسی مستمر نیازها، پیشرفت اقدامات، چالش‌های اجرایی و تصمیم‌گیری درباره مراحل مختلف طرح؛
۵. صدور احکام اعضای کارگروه تخصصی و مشورتی GIS با هدف ایجاد ساختاری مشخص برای هدایت و پشتیبانی علمی و تخصصی طرح.
جمع‌بندی مباحث این نشست نشان داد که استقرار GIS در اداره‌کل املاک و موقوفات، صرفاً یک پروژه فناوری اطلاعات نیست؛ بلکه بخشی از مسیر تحول نظام مدیریت دارایی‌های غیرمنقول دانشگاه تهران و حرکت به سوی حکمرانی داده‌محور محسوب می‌شود.
بر اساس این رویکرد، سامانه اطلاعات مکانی باید در نهایت بتواند اطلاعات مکانی، ثبتی، حقوقی، قراردادی، مالی و مدیریتی املاک و موقوفات را در یک چارچوب منسجم گردآوری و امکان تحلیل و تصمیم‌سازی مبتنی بر داده را برای مدیران دانشگاه فراهم کند.
هدف نهایی، دستیابی به بستری است که ضمن افزایش شفافیت و کاهش خطا و بروکراسی، امکان پایش، صیانت، مدیریت، بهره‌برداری و برنامه‌ریزی هوشمندانه برای املاک و موقوفات دانشگاه تهران را فراهم آورد و اطلاعات پیچیده و پراکنده ملکی را به دانش و ابزار قابل استفاده برای تصمیم‌گیری مدیریتی تبدیل کند.
در پایان، بر استمرار همکاری علمی و تخصصی میان اداره‌کل املاک و موقوفات و دانشکده جغرافیا تأکید شد و مقرر گردید ظرفیت‌های علمی و تخصصی دانشکده در مراحل بعدی طراحی، تدوین الزامات و توسعه سامانه مورد استفاده قرار گیرد.
این نشست را می‌توان یکی از گام‌های مؤثر در شکل‌گیری رویکردی منسجم، مرحله‌ای و علمی برای توسعه سامانه اطلاعات مکانی املاک و موقوفات دانشگاه تهران و زمینه‌سازی برای استقرار نظام هوشمند و یکپارچه مدیریت دارایی‌های غیرمنقول دانشگاه دانست.
نظر شما :